IV Şuşa Qlobal Media Forumunun Azərbaycan dövləti üçün əhəmiyyəti - SƏRDAR CƏLALOĞLU YAZIR
IV Şuşa Qlobal Media Forumu bütün dünyanın diqqətini Azərbaycana yönəltdi. Təsadüfi deyil ki, “Sülhün təşviqində medianın missiyası: Həqiqətin bərpası və etimadın yenidən qurulması” mövzusuna həsr edilən forumda dünyanın 53 ölkəsindən 160-a yaxın media nümayəndəsi, ekspertlər, rəsmi şəxslər təmsil olunur.
Xüsusilə qanlı savaşların regionu “qan gölünə” döndərdiyi indiki ərəfədə bu forumun keçirilməsi ikiqat əhəmiyyət daşıyır. Əslində, bu tədbirin mahiyyəti də bütün dünyaya sülh mesajı verməkdən və Azərbaycan dövlətinin regionda davamlı sülhün bərqərar olması üçün prinsipial mövqe ortaya qoyduğunu göstərməkdən ibarətdir.
Kimsəyə sirr deyil ki, Azərbaycan Qarabağın işğal altında olduğu 30 il ərzində beynəlxalq informasiya savaşında düşmən qüvvələrə və onların havadarlarına uduzub. Dünya xalqları yalnız 44 günlük Vətən Müharibəsindən sonra Azərbaycan torpaqlarının uzun illər işğal altında saxlanıldığını, Qarabağın Azərbaycanın əzəli və əbədi əraziləri olduğunu qəbul edib.
Artıq 4-cü ildir Azərbaycanın mədəniyyət mərkəzi olan Şuşada Qlobal Media Forumunun keçirilməsi həm də o zərurətdən irəli gəlir ki, hələ də ölkəmizlə bağlı yanlış rəy formalaşdırmağa çalışan güclər öz çirkin niyyətlərinə çatmasınlar, Azərbaycan həqiqətləri bütün dünyaya olduğu kimi qəbul etdirilsin.
Ümumiyyətlə, IV Şuşa Qlobal Media Forumu Azərbaycan üçün bir neçə istiqamətdə əhəmiyyət daşıyır. Bu qiymətləndirmə həm forumun məqsədlərinə, həm də onun keçirildiyi geosiyasi və informasiya kontekstinə əsaslanır.
Bu forum ilk növbədə Azərbaycanın beynəlxalq media diplomatiyasını gücləndirir. Qeyd etdiyimiz kimi, tədbir dünyanın 50-dən çox ölkəsindən media nümayəndələrini, ekspertləri və beynəlxalq təşkilatların təmsilçilərini bir araya gətirir. Bu, Azərbaycanın öz mövqeyini birbaşa xarici jurnalistlərə çatdırması və beynəlxalq media ilə dialoq qurması üçün əlverişli platforma yaradır.
İkincisi, Şuşanın beynəlxalq tədbirlər məkanı kimi mövqeyini möhkəmləndirir. Belə ki, bu toplantının Şuşada keçirilməsi şəhərin yalnız tarixi və mədəni deyil, həm də beynəlxalq siyasi və media tədbirlərinə ev sahibliyi edən mərkəz kimi təqdim olunmasına xidmət edir.
Bu, Qarabağda aparılan bərpa və yenidənqurma işlərinin xarici qonaqlara yerində nümayiş etdirilməsi baxımından da əhəmiyyətlidir.
Üçüncüsü, yuxarıda da qeyd etdiyimiz kimi, dezinformasiya ilə mübarizəyə diqqət çəkir. Təsadüfi deyil ki, bu il forumun mövzusu məhz "Sülhün təşviqində medianın missiyası: Həqiqətin bərpası və etimadın yenidən qurulması" seçilib. Hazırda davam edən panel müzakirələrdə də dezinformasiyaya qarşı beynəlxalq əməkdaşlıq, media etikası, süni intellekt dövründə jurnalistikanın çağırışları və təhlükəsiz informasiya mühiti kimi məsələlər müzakirə olunur. Hansı ki, bunlar qlobal media üçün aktual mövzulardır.
Dördüncüsü, bu tədbir Azərbaycanın “yumşaq güc” imkanlarını artırır. Yəni, belə forumlar vasitəsilə ölkə yalnız siyasi mesajlar vermir, həm də mədəniyyətini, turizm potensialını və inkişaf layihələrini beynəlxalq auditoriyaya təqdim edir. Məsələn, xarici media nümayəndələrinin sonradan hazırladıqları reportajlar Azərbaycanın beynəlxalq tanıtımına təsir göstərə bilər.
Beşincisi, bu kimi tədbirlər Azərbaycan rəhbərliyinin beynəlxalq media ilə açıq dialoqu üçün əlverişli platforma yaradır. Artıq dördüncü ildir ki, ənənəvi olaraq forum çərçivəsində Prezident İlham Əliyev beynəlxalq jurnalistlərin suallarını cavablandırır. Bu formatda regional təhlükəsizlik, xarici siyasət, iqtisadiyyat və digər aktual mövzular müzakirə edilir və Azərbaycanın rəsmi mövqeyi birbaşa beynəlxalq auditoriyaya çatdırılır.
Yuxarıda sadalananlara əsasən belə bir yekun qənaətə gələ bilərik ki, Azərbayanda baş tutan Qlobal Media Forumları ölkəmizin beynəlxalq nüfuzunu artırır, informasiya diplomatiyasını gücləndirir və Şuşanın qlobal tədbirlər məkanına çevrilməsinə töhfə verir. Bu cür əhəmiyyətli beynəlxalq tədbirlərin Şuşada keçirilməsi şəhərin infrastrukturunun, xidmət sektorunun və turizm imkanlarının inkişafını da dəstəkləyə bilər. Bu da dolayısı ilə regionun sosial-iqtisadi inkişafına təsir göstərə bilər.
Əlbəttə, məlum platform çərçivəsində verilən mesajlar nə qədər əhəmiyyətli olsa da, bu cür tədbirlərin ölkənin imicinə uzunmüddətli təsiri daha çox sonradan yaranan media əhatəsindən və davamlı əməkdaşlıqdan asılıdır. Bu baxımdan, IV Şuşa Qlobal Media Forumu Azərbaycanın beynəlxalq media əlaqələrini genişləndirmək, informasiya diplomatiyasını inkişaf etdirmək və Şuşanı qlobal tədbirlər mərkəzi kimi tanıtmaq baxımından strateji əhəmiyyət daşıyan platformalardan biri olmaqla yanaşı, ölkəmiz üçün geniş imkanlar da yaradır.
Azərbaycanın daxili siyasətinə təsiri
IV Şuşa Qlobal Media Forumunun Azərbaycanın daxili siyasətinə də müsbət təsirləri ola bilər. Məsələn, bu cür platformalar media sahəsində peşəkarlığın təşviqini artıra, xarici media nümayəndələri və ekspertlərlə təcrübə mübadiləsi yerli jurnalistlər üçün yeni yanaşmalar, rəqəmsal media alətləri və etik standartlarla tanış olmaq imkanı yarada bilər.
O cümlədən, süni intellekt, dezinformasiya və faktların yoxlanılması kimi mövzuların müzakirəsi media savadlılığının inkişafına töhfə verə bilər.
Bəlli olduğu kimi, IV Şuşa Qlobal Media Forumu ilk növbədə dezinformasiya, kibertəhlükəsizlik və informasiya müharibəsi kimi məsələləri gündəmə gətirir. Bu, dövlət qurumları, media və vətəndaş cəmiyyəti arasında əməkdaşlığın güclənməsinə stimul verə bilər. Belə beynəlxalq tədbirlər jurnalistika, kommunikasiya və beynəlxalq münasibətlər sahəsində təhsil alan tələbələr üçün də motivasiya mənbəyi ola bilər.
Ən vacibi isə, forum çərçivəsində keçirilən müzakirələr dövlət qurumları, media və ekspertlər arasında fikir mübadiləsini təşviq edə və bu cür dialoq uzunmüddətli perspektivdə informasiya siyasətinin təkmilləşdirilməsinə töhfə verə bilər.
Şuşadan verilən mühüm mesajlar
IV Şuşa Qlobal Media Forumu çərçivəsində istər Azərbaycan rəsmiləri, istər də qonaqlar tərəfindən dünyaya verilən mesajlar da mühüm əhəmiyyət daşıyır. Zənnimizcə, bu mesajları bir neçə istiqamətdə ümumiləşdirmək olar. Hansı ki, bunlar ilk növbədə özündə sülh və regional əməkdaşlığl ehtiva edir.
Forumun əsas mövzusu sülhün təşviqində medianın rolu olsa da, tədbir mühüm siyasi bəyanatlarla da yadda qaldı. Məsələn, forum zamanı Azərbaycan rəhbərliyi regionda sülh, iqtisadi əməkdaşlıq, nəqliyyat dəhlizləri və postmünaqişə dövründə bərpa prosesləri ilə bağlı mövqeyini beynəlxalq media nümayəndələrinə çatdırdı.
Əlbəttə, bu mesajlar müxtəlif auditoriyalarda fərqli qəbul oluna bilər. Ən vacibi odur ki, Azərbaycan rəsmiləri və forum iştirakçılarının bir hissəsi tədbiri beynəlxalq dialoq və media əməkdaşlığı üçün mühüm platforma kimi qiymətləndirirlər. Üstəlik, forumun dünyaya verdiyi əsas mesajlar da sülhün təşviqi, etibarlı informasiya, dezinformasiyaya qarşı mübarizə, beynəlxalq media əməkdaşlığı və Şuşanın qlobal dialoq məkanı kimi təqdim edilməsi ətrafında cəmləşirdi.
Ümumilikdə isə, bütün bunlar dövlət maraqlarının müdafiəsi baxımından olduqca əhəmiyyətli məsələlərdir. Nəzərə alsaq ki, dövlət əhəmiyyətli beynəlxalq tədbirlər hər bir siyasi partiyanın da hadisələrə obyektiv və konstruktiv siyasi yanaşmasını tələb edir, deməli, IV Şuşa Qlobal Media Forumunun Azərbaycan dövlətinin maraqlarına xidmət etdiyi birmənalı olaraq qəbul edilməlidir. Əgər tədbir ölkənin beynəlxalq nüfuzunun artmasına, xarici əlaqələrin genişlənməsinə və ya milli maraqların təşviqinə xidmət edirsə, zənnimizcə, buna tənqidi mövqedən yanaşmaq ədalətli olmaz. Unutmaq olmaz ki, ölkənin beynəlxalq nüfuzuna xidmət edən təşəbbüsləri dəstəkləmək hökumətin bütün siyasətini dəstəkləmək anlamına gəlmir.
Odur ki, belə tədbirlərin daha səmərəli keçirilməsi, daha geniş media iştirakının təmin olunması və ya əldə olunan nəticələrin necə artırılması barədə təkliflər irəli sürmək konstruktiv mövqe hesab oluna bilər.
Bu gün hər bir siyasi partiyadan da gözlənilən odur ki, ölkənin milli maraqlarına xidmət edən istiqamətləri dəstəkləsin. Bu cür mövqe həm siyasi plüralizmə, həm də dövlət maraqlarının qorunmasına uyğun olardı.
Sərdar CƏALALOĞLU,
Azərbaycan Demokrat Partiyasının sədri